Eugeniusz Józef Moroz |
|
| Imię ojca: | Józef |
| Imię matki: | Wiktoria |
| Nazwisko rodowe matki: | |
| Data urodzenia: | 08-02-1917 |
| Miejsce urodzenia: | Bór |
| Data śmierci: | 11-10-2005 |
| Miejsce śmierci: | Warszawa ? |
| Przynależność do AK lub organizacji pokrewnych: | 1941-1944 r. Okręg Białostocki ZWZ-AK, Inspektorat Grodzieński, Obwód Wołkowysk AK – dowódca plutonu w mieście Porozów, pow. Wołkowysk |
| Stopień wojskowy, funkcja, pseudonim: | podporucznik (1943 r., AK), ps. „Konus”, przybrane nazwisko : M. Brzeziński |
| Miejsce zamieszkania przed aresztowaniem: | |
| Aresztowanie – okoliczności, data, miejsce: | 13.12.1944 r. przez NKWD we wsi Kołonna Wielka |
| Więzienia: | |
| Kara – paragraf, rodzaj, wymiar: | osądzony w Mińsku 10.09.1945 r. za przynależność do AK – kara 10 lat łagru |
| Łagry – nazwy, okres pobytu: | 1946-1949 – Komi ASSR – Workuta – kołona nr 3 i 2; 1949-1955 – Inta – Minłag – kołona nr 3 |
| Zapamiętani współwięźniowie: | |
| Data zwolnienia: | 05.04.1954 r. |
| Zesłanie: | 04.1954-1955 r. – Komi ASSR – Inta |
| Data powrotu do Kraju: | 12.1955 r. |
| Miejsce powrotu: | Warszawa |
| Posiadane odznaczenia: | Krzyż Armii Krajowej, Medal za udział w wojnie obronnej 1939 r., Srebrny Krzyż Zasługi, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, Zasłużony pracownik rolnictwa |
| Inne informacje: |
Syn leśniczego lasów państwowych w Puszczy Białowieskiej. Absolwent Gimnazjum Humanistycznego im. Mickiewicza w Prużanie na Polesiu (1935 r.). W latach 1936/37 Pan Moroz ukończył Dywizyjny Kurs Podchorążych Rezerwy Piechoty w Lidzie, uzyskując stopień wojskowy plutonowego podchorążego rezerwy piechoty. Następnie rozpoczął pracę w Nadleśnictwie Oszczep pow. Wołkowysk w charakterze manipulanta leśnego. Pracę przerwał wybuch II wojny światowej. Brał czynny udział w dniach 01-22.09.1939 r. w kampanii wrześniowej w szeregach 77 Pułku Piechoty w obronie Lwowa. Po zakończeniu walk udało się mu powrócić pod okupacją sowiecką do domu. Pragnąc eksploatować zasoby Puszczy Białowieskiej, Sowieci początkowo wykorzystywali polską kadrę leśną. Stąd Pan Moroz pracował w Lesouczastku Oszczep wraz z innymi kolegami. Jedynie dzięki przypadkowi udało mu się uniknąć deportacji m.in. leśników 10.02.1940 r. i przepracował w Lesouczastku do 22.06.1941 r. Po zajęciu terenów przez Niemców zaczęli oni profilaktycznie wywozić ludność polską z tych terenów. Przymusowo rodzina Morozów przeniosła się do miasteczka Porozów, była w bardzo trudnej sytuacji materialnej. W 1941 r. powstały w tym mieście struktury AK, do których przystąpił Pan Moroz wraz z mieszkańcami okolicznych wsi. Za zgodą AK zatrudnił się w Landwirtschaft, dzięki czemu zdobywał na potrzeby konspiracyjne ausweisy, dokonywał zmian danych personalnych. W 1944 r. okazana pomoc dla oddziału „Łupaszki” spowodowała szereg aresztowań żołnierzy AK na tym terenie przez Sowietów, w tym Pana Moroza. Po powrocie z łagrów Pan Eugeniusz ukończył w 1961 r. studia rolnicze w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. W 1988 r. udzielił wywiadu biograficznego Archiwum Wschodniemu : https://audiohistoria.pl/nagranie/1676-aw_i_0544. Wymieniony na „Liście Workuckiej” Józefa Sznajdera str. 54. Zmarł w 2005 r. i został pochowany na cmentarzu miejscowym w Jabłonnie koło Warszawy. |
Skany / fotografie:
partner : Fundacja Lotto